Gazeta The New York Times publikoi të mërkurën një raport investigativ që sugjeron se kriptografi britanik Adam Back mund të jetë Satoshi Nakamoto, duke u bazuar në ngjashmëri në modelet e të shkruarit.

Megjithatë, raporti – i cili mbështetet në një bazë të dhënash me 134308 postime nga listat e postës së “cypherpunk” – nuk arrin deri aty sa ta shpallë Back si shpikësin e kriptomonedhës standarde me vlerë 1.4 trilion dollarë.

Gazetari fitues i çmimit Pulitzer, John Carreyrou, tha se kaloi një vit duke analizuar mijëra postime të vjetra në internet, dokumente gjyqësore dhe arkiva emailesh për të ndërtuar rastin.

Carreyrou ngushtoi një grup prej 620 përdoruesish të hershëm të listave kriptografike në një të dyshuar të vetëm, duke përdorur një sërë tiparesh të shkrimit, përfshirë gabime në përdorimin e vizave dhe variante drejtshkrimore, siç shkruan ai në raport.

Gjurmimi nisi nga një skenë në dokumentarin e vitit 2024 të HBO, “Money Electric: The Bitcoin Mystery”. Back ishte ulur në një stol parku në Riga dhe u zemërua kur regjisori përmendi emrin si një Satoshi i mundshëm, thuhet në raport.

Carreyrou, i cili tha se ka zhvilluar ekspertizë në zbulimin e mashtrimeve, vlerësoi se sjellja e Backut, përfshirë reagimin e tij në intervistë, ngriti dyshime. Kjo e çoi atë drejt arkivave të listave cypherpunk, ku Back kishte qenë një pjesëmarrës aktiv që nga viti 1995.

Sipas Carreyrou, Back kishte përshkruar të pesë tiparet kryesore të Bitcoinit në postimet e vitit 1997, një dekadë para publikimit të dokumentit themelor (white paper). Ai kishte propozuar një sistem parash elektronik “plotësisht të shkëputur” nga bankat moderne, që do të ruante privatësinë e paguesit dhe përfituesit, do të funksiononte në një rrjet të shpërndarë, do të kishte mungesë të integruar (scarcity) dhe nuk do të kërkonte besim në asnjë bankë.

Back gjithashtu kishte parashikuar elemente të zgjidhjes së Bitcoinit për problemin e Gjeneralëve Bizantinë, kishte përshkruar nyje që mund të “hyjnë dhe dalin” pa ndikuar funksionimin e rrjetit dhe kishte propozuar përdorimin e Hashcash — shpikjen e tij — për të gjeneruar monedhat b-money të Wei Dai. Më vonë, Satoshi i përmendi si Hashcash ashtu edhe b-money në dokumentin e Bitcoinit.

Megjithatë, Back e ka mohuar vazhdimisht se është Satoshi. Në dokumentarin e HBO-së, ai hodhi poshtë pretendimin dhe kërkoi që biseda të mos regjistrohej. Kur Carreyrou i dërgoi email për të kërkuar metadata nga emailet e përdorura në gjyqin e Craig Wright, Back nuk iu përgjigj dy kërkesave të ndara.

Kjo nuk është hera e parë që dikush pretendon se ka zbuluar identitetin e Satoshi Nakamoto. Dokumentari i HBO-së, i transmetuar në tetor 2024, veçoi zhvilluesin kanadez Peter Todd.

Provat e filmit u përqendruan në një diskutim të vitit 2010 në Bitcointalk, ku Todd korrigjoi Satoshin për një çështje teknike – dhe dokumentari spekuloi se ishte vetë Satoshi që po përfundonte mendimin e tij. Todd e mohoi shpejt këtë në një postim në X.

Të dyshuar të tjerë ndër vite kanë përfshirë Nick Szabo, Hal Finney dhe Len Sassaman. Sipas hetimit të NYT, Finney u fotografua duke marrë pjesë në një garë 10 miljesh në prill 2009, në të njëjtën kohë kur Satoshi po dërgonte emaile dhe Bitcoin.

Si Finney (i cili vdiq nga ALS në vitin 2014) ashtu edhe Sassaman (i cili vdiq në vitin 2011) kishin ndërruar jetë kur një mesazh i atribuuar Satoshit u shfaq në gusht 2015, megjithëse autenticiteti i tij është vënë në dyshim.

Ndërkohë, disa individë kanë pretenduar në mënyrë të rreme se janë Satoshi. Craig Wright kaloi vite duke pretenduar se ishte krijuesi. Në një vendim të majit 2024, Gjykata e Lartë në London konstatoi se Wright kishte gënjyer “gjerësisht dhe në mënyrë të përsëritur”, kishte përdorur falsifikime të dobëta “në shkallë të gjerë” dhe “zhargon teknik” për të mbështetur pretendimet e tij.

Në dhjetor 2024, Wright mori një dënim me një vit burg me kusht për shpërfillje të gjykatës, pasi vazhdoi të padiste zhvilluesit e Bitcoinit në kundërshtim me një urdhër gjyqësor.

Satoshi Nakamoto nuk është dëgjuar publikisht që nga një email i 26 prillit 2011. Besohet se krijuesi zotëron rreth 1.1 milion BTC — më shumë se 5% e ofertës totale prej 21 milionësh. /Telegrafi/